Toplum sizi duymamaya başlamışsa…
Temel YILDIRIM
Bir siyasetçi için en büyük tehlike, artık dinlenmemek ve duyulmamaktır. Çünkü çoğu zaman bu sessizlik, toplumun sizden umudunu kestiği ve sizi yok saymaya başladığı anlamına gelir.
Siyasetin gündemi, milletin gerçeği
Bugün siyasetin, özellikle de iktidarın gündemiyle milletin gündeminin örtüşmediğini açıkça görebiliyorum.
COP31 gibi ciddi ve değerli uluslararası organizasyonlar, saatler süren canlı yayınlar, açılışlar, konuşmalar…
Bakıyorum, çevremde bunlar pek az karşılık buluyor. İnsanların konuştuğu konular ise fon krizi, emeklilerin geçim sıkıntısı, kademeli emeklilik ve piyasalardaki durgunluk.
Bu durum, ülke yönetiminin son derece ciddiye alması gereken bir işarettir. Çünkü toplum, anlatılan başarıları kendi hayatında hissedemiyorsa söylenenlerle yaşananlar arasındaki mesafe giderek büyür. Evinin hesabını denkleştiremeyen emekliye, dükkânında müşteri bekleyen esnafa seslenebilmek için önce onların meselesini yönetimin meselesi hâline getirmek gerekir.
Hayat tecrübem bana şunu söylüyor: Toplumla bağı kopan bir iktidarın devamlılığı giderek zorlaşır. O bağı yeniden kuracak köklü adımlar atılmadığında ise iş mucizelere kalır.
GÜVENİN İLK ŞARTI: ADALET
Fon soruşturmasında ilerleme sağlanması, toplumun adalet beklentisinin dikkate alındığı yönünde güven oluşturabilir. Ancak bunun tek başına yeterli olacağını düşünmüyorum. Beklenti; sorumluların kim olduğuna bakılmaksızın hesap vermesi, sürecin şeffaf yürütülmesi ve benzer mağduriyetleri önleyecek denetimin kurulmasıdır.
Türkiye’nin, toplumun bütün kesimlerine yeniden umut verecek bir siyasi dile, güçlü bir vizyona ve bunları somutlaştıracak bir yönetim anlayışına ihtiyacı var. Bir paradigma değişikliğinden söz ediyorsak bunun kadrolara, kararlara ve vatandaşın günlük hayatına yansıması gerekir.
YENİ KADRO, YENİ BAŞLANGIÇ
Ekonomi yönetiminde, bakanlar dâhil, köklü bir değişikliğe gidilmeli. Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Cumhurbaşkanı Yardımcılığı; dürüstlüğü, liyakati ve birikimiyle toplumun her kesiminde güven uyandıran yeni isimlere emanet edilmeli.
Bu kişilere ekonomi bürokrasisini oluşturma ve üstlendikleri sorumluluğun gerektirdiği yetkiyi kullanma imkânı da tanınmalı. Milleti faiz ve enflasyon sarmalından çıkaracak; üretimi, istihdamı ve alım gücünü birlikte gözeten, ayakları yere basan yeni bir ekonomik programla taze bir başlangıç yapılmalı.
Programın hedefleri, takvimi ve toplumsal maliyeti açıkça anlatılmalı. Tasarrufun kamu yönetiminde başladığı görülmeli; vatandaş, kendisinden beklenen fedakârlığın yönetimde de karşılığı olduğuna inanmalı.
KADEMELİ EMEKLİLİK BEKLENTİSİ
Emeklilerin beklentileri karşılanmalı. Doğrudan maaş artışının yanında; barınma, gıda, enerji ve sağlık giderlerini hafifletecek kalıcı sosyal destekler devreye alınmalı. Bu destekler, insan onurunu koruyan, açık ölçütlere dayanan ve kolay erişilen bir yapıya kavuşturulmalı.
Kademeli emeklilik beklentisi de görmezden gelinmemeli. Adalet duygusunu güçlendirecek, maliyeti ve uygulama takvimi açıkça ortaya konmuş somut adımlar atılmalı.
“Kaynak yok”, “Bütçeye yük olur” sözleri, tek başına toplumu ikna etmeye artık yetmiyor. İnsanlar kaynakların nerelere harcandığını ve fedakârlığın neden sürekli kendilerinden beklendiğini daha çok sorguluyor. Fonlarla ilgili iddialarda konuşulan rakamların büyüklüğü de “imkânsız” denilen taleplere bakışı değiştiriyor.
DEĞİŞİM SİSTEME DE YANSIMALI
Ancak bütün bu adımların kalıcı karşılık bulması, sistemin işleyişini düzeltecek reformlarla mümkündür. Kadrolar değişirken aynı sorunları üreten yönetim alışkanlıkları devam ederse umut da kısa sürede tükenir.
Mevcut başkanlık modeliyle devam edilecekse Meclisin yetkisini ve denetim kapasitesini güçlendirecek yollar bulunmalı. Millet, oy verip seçtiği temsilcilerinden daha fazla sorumluluk almalarını bekliyor. Milletvekilleri kamu harcamalarını etkili biçimde denetleyebilmeli, sorularına zamanında ve doyurucu cevap alabilmeli. Yasama, yürütmenin tercihlerini onaylamakla sınırlı kalmamalı.
Bunun için seçim sistemi ve Siyasi Partiler Kanunu dâhil, gerekli düzenlemeler geciktirilmemeli. Parti içi demokrasi güçlenmeli; milletvekilinin siyasi geleceğinde seçmenin iradesi daha belirleyici olmalı. Hesap verebilirlik, kişilerin iyi niyetine bırakılmayacak bir kurumsal güvenceye dönüşmeli.
Sonuç olarak, toplumla yeniden bağ kurmanın yolu, onun gündemini duymak ve derdine karşılık vermektir. Çünkü milletin sesini duymayan bir siyasi iradenin kendi sesini millete duyurması da giderek zorlaşır.
