Menemen'de 5 bin 11 konutluk TOKİ projesine TMMOB'dan çağrı: İnşaat derhal durdurulsun!

İzmir Gaste- İzmir’in Menemen ilçesinde Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) tarafından planlanan binlerce konutluk projeye ilişkin hukuki süreç devam ederken Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) İzmir İl Koordinasyon Kurulu’ndan dikkat çeken bir açıklama geldi.

Menemen Doğa Mahallesi’nde 101 ada, 8 ve 9 numaralı parsellerde TOKİ tarafından yapılması planlanan 5 bin 11 konutluk proje için 27 Ocak 2026 tarihinde verilen “ÇED Olumlu” kararına karşı hukuki süreç başlatılmıştı.

TMMOB İzmir İl Koordinasyon Kurulu, yargı süreci sonuçlanmadan ve alt ölçekli imar planları ile gerekli kurum izinleri tamamlanmadan bölgede hafriyat ve inşaat faaliyetlerine fiilen başlandığını öne sürdü.

TMMOB: ÜST ÖLÇEKLİ PLANLARDA TARIM VE MERA ALANI

TMMOB tarafından yapılan açıklamada, proje alanının yürürlükteki üst ölçekli çevre düzeni planlarında “Tarım Arazisi” ve “Çayır-Mera” niteliğinde kaldığı belirtildi.

Açıklamanın tamamında şu ifadeler yer aldı:

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) tarafından 101 ada, 8 ve 9 numaralı parsellerde yapılması planlanan 5011 konutluk proje için verilen 27.01.2026 tarihli "ÇED Olumlu" kararına karşı başlatılan hukuki süreç devam ederken yargı süreci beklenmeden ve hiçbir alt ölçekli imar planı ile kurum izni tamamlanmadan alan içerisinde hafriyat ve inşaat faaliyetleri fiilen başlanmıştır. Yürürlükteki üst ölçekli çevre düzeni planlarında "Tarım Arazisi" ve "Çayır-Mera" vasfında kalan bu alanda inşaat faaliyetlerinin sürdürülmesi planların kademeli birlikteliği ilkesini ve mevzuatı açıkça yok saymaktadır!
İzmir İli, Menemen İlçesi, Doğa Mahallesi’nde yaklaşık 15 bin konutluk yerleşim projesine ilişkin "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararına karşı yöre halkının açtığı davada alınan Bilirkişi Raporu, projenin hukuksuzluğunu ve alanda başlayan inşaat faaliyetlerinin yaratacağı geri dönülemez tahribatı ortaya koymuştur.

İzmir 5. İdare Mahkemesi'nin (E:2026/368) yürüttüğü dava kapsamında hazırlanan bilirkişi raporunda;

● Proje alanının bitişiği, 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı olan Neonteikhos Antik Kenti'dir. Bilirkişi heyeti, alanda başlayan hafriyat ve inşaat çalışmalarının kültür varlıklarını şimdiden tahrip ettiğini ve sit bütünlüğünü bozduğunu açıkça tespit etmiştir. İlgili koruma kurullarından izin alınmadan tarihimizin üzerine beton dökülmektedir.
● Proje alanının, Menemen Fay Zonu üzerinde yer almasına rağmen zemin etütleri ve paleosismolojik çalışmalar yapılmamıştır. Yüksek eğimli yamaçlarda ve dere yataklarında planlanan bu projede heyelan, kaya düşmesi ve sel (taşkın) riskleri için yeterli bilimsel önlem alınmamış; on binlerce insanın can güvenliği hiçe sayılmıştır.
● İnşaat çalışmalarıyla birlikte alandaki dere yatakları doldurulmuş, göletler kurutularak suları boşaltılmış ve flora-fauna habitatları parçalanmıştır. Endemik bitki türleri, yöre halkının geçim kaynağı olan tarım ve mera alanları geri dönülmez şekilde yok edilmektedir.
● Bölgedeki düşük yoğunluklu kırsal yerleşimi, kırsal üretimi tahrip edecek ve bölgenin rant odaklı dönüşümünün önünü açacak projenin, mevcut ulaşım ağlarına getireceği trafik yükü bilimsel olarak hesaplanmamış ve kamu yararı gözetilmemiştir. ÇED Olumlu kararı, bir projenin doğrudan uygulanmasına imkân veren tek başına yeterli bir idari işlem değildir. Alt ölçekli imar planları dahi olmadan, üst ölçek plan kararlarına, şehircilik ilkelerine ve yasal mevzuata aykırı olarak yürütülen inşaat faaliyetleri ile kent suçu işlenmektedir.
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Anayasanın 135. maddesinde tanımlanan 66 ve 85 sayılı KHK ve 7303 sayılı yasa ile değişik 6235 sayılı yasaya göre kurulmuş kamu kurumu niteliğinde bir meslek kuruluşudur. Telafisi mümkün olmayan tahribatın önüne geçilmesi için, ilgili tüm kurumları görevlerini yapmaya ve hukuka aykırı yürütülen inşaat faaliyetlerini derhal durdurmaya çağırıyoruz. Doğal alanlarımızı, kültürel mirasımızı, kırsal alanlarımızı savunmaktan asla vazgeçmeyeceğimizi, bilimsel dayanaktan yoksun ve kamu yararı taşımayan bu projeye karşı sonuna kadar mücadele edeceğimizi ve hukuki sürecin takipçisi olacağımızı kamuoyuna saygıyla duyururuz.