Türkiye'de organ bağışının lideri İzmir: İşte 10 aylık bilanço

İzmir, Manisa, Muğla, Aydın, Denizli, Kütahya ve Uşak'ı kapsayan İzmir Bölge Koordinasyon Merkezi, 2026 yılının ilk 10 ayında kadavradan organ bağışında Türkiye'nin en yüksek donör sayısına ulaştı. Bölgede 1 Ocak-1 Kasım tarihleri arasında bildirilen 318 beyin ölümü vakasının 90'ında aileler organ bağışına onay verdi. Gerçekleştirilen bağışlar sayesinde 400 hastaya organ nakli yapıldı.

Sağlık Bakanlığı verilerine göre Türkiye genelinde organ nakli bekleyen 30 bin 675 hasta bulunuyor. İzmir merkezli koordinasyon bölgesi ise hem kadaverik donör sayısında hem de kayıtlı organ bağışçısı sayısında ülke genelinde ilk sırada yer alıyor.

İzmir 90 organ bağışıyla Türkiye birincisi oldu

2026'nın ilk 10 aylık verilerine göre İzmir Bölge Koordinasyon Merkezi'nde 90 kadaverik donör kaydedildi. Bursa Bölge Koordinasyon Merkezi 63 donörle ikinci, İstanbul 59 donörle üçüncü, Ankara ise 45 donörle dördüncü sırada yer aldı.

İzmir bölgesinde Kovid-19 salgınının başladığı 2020 yılında 214 beyin ölümü bildiriminden 45'i organ bağışına dönüşmüştü. Bu sayı 2021'de 61'e, 2024'te 77'ye, 2025'te ise 85'e yükseldi. Bölge, 2026'nın ilk 10 ayında 90 donöre ulaşarak geçen yılın toplamını geride bıraktı.

Türkiye'deki bağış kartlarının yüzde 14'ü İzmir bölgesinden

İzmir İl Sağlık Müdürü Ayhan Kul, organ bağışında ailelerin bilgilendirilmesinin önemine dikkat çekerek bölgenin Türkiye genelindeki konumunu değerlendirdi.

Kul, “Sorumluluk alanımızda bu yıl 1 Ocak ile 1 Kasım arasında 318 beyin ölümü bildirimi yapılmış, bu bildirimler sonucunda 90 kadaverik organ donörü elde edilmiştir. Bu bağışlar 400 hastamıza yeniden yaşam sunmuştur” dedi.

Bağış kartı verilerini de paylaşan Kul, 2011 yılından bu yana Türkiye genelinde 807 bin 24 kişinin resmi organ bağış kartı oluşturduğunu, bunların 108 bin 407'sinin İzmir koordinasyon bölgesinde bulunduğunu belirtti. Kul, yaklaşık yüzde 14'lük payla bölgeler arasında ilk sırada olduklarını söyledi.

Beyin ölümü sonrası ailelerle görüşmeler nasıl yapılıyor?

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Organ Nakli Koordinatörü Osman Savaş Karatepe, organ bağışı sürecinde ailelerin doğru bilgilendirilmesinin öncelikli olduğunu anlattı.

Beyin ölümü gerçekleşen hastanın kalbinin bir süre daha çalışabilmesinin yakınları açısından ölümün kabulünü zorlaştırabildiğini belirten Karatepe, beyin ölümünün tıbben ve hukuken geri dönüşü olmayan kesin ölüm hali olduğunu ailelere açıkladıklarını söyledi.

Karatepe, görüşmelerde dinî kaygılar ve vücut bütünlüğüne ilişkin endişelerin de ele alındığını, ailelerin sorularının bilimsel ve manevi yönleriyle yanıtlandığını ifade etti.

Organ bekleyen hastalara gelen telefon hayatlarını değiştiriyor

İzmir Medical Point Hastanesi Organ Nakli Koordinatörü Hemşire Kadriye Güntalaz ise uygun organ bulunduğunda nakil bekleyen hastalarla yapılan telefon görüşmelerinde yaşananları anlattı.

Güntalaz, “O anlarda gözyaşı dökenler, sevinçle çığlık atanlar veya alkışlayanlar oluyor. Çünkü o insanların hayata tutunması tamamen bu nakillere bağlı” dedi.

Organ naklinin yoğun bakım ekiplerinden ameliyathane çalışanlarına kadar çok sayıda sağlık personelinin koordinasyonuyla yürütüldüğünü belirten Güntalaz, bağışa onay veren ailelerin de bu sürecin önemli bir parçası olduğunu vurguladı.