Şeker pancarı çiftçisi geriye gidiyor: Borcunu ödeyebilmek için tarlasını satan var!

GAMZE ESKİKÖY- Türkiye’de tarımsal üretim yapan çiftçiler, artan girdi maliyetleri ve ürünlerini değerinde satamama sorunuyla mücadele ederken, Sakarya’da şeker pancarı üreticileri de fabrika ve nakliye kriziyle karşı karşıya kaldı. 1953 yılından bu yana faaliyet gösteren Sakarya Şeker Fabrikası’nın üretim sürecinin dışında kalması ve pancarların Niğde’ye gönderilmesi kararı, bölgedeki üreticileri belirsizliğe sürükledi. Hasat döneminde yaşanan nakliye aksaklıkları nedeniyle ürünlerini zamanında teslim edemeyen çiftçiler, şimdi de ödemelerini bekliyor.

Adapazarı Solaklar Köyü Muhtarı ve çiftçi Tarık Kara, bölgede yaklaşık bin çiftçinin mağdur olduğunu belirterek yaşanan süreci anlattı.

“FABRİKANIN BACASI TÜTMÜYOR”

Sakarya Şeker Fabrikası’nın bölge çiftçisi açısından önemli bir yere sahip olduğunu belirten Kara, fabrikanın özelleştirilmesiyle birlikte üreticilerin sorun yaşamaya başladığını söyledi. Şeker pancarı fiyatlarının son üç yılda üreticiyi memnun ettiğini ve bu nedenle ekim alanlarının genişlediğini ifade eden Kara, bu yıl ise ekim döneminden itibaren sorunların baş gösterdiğini kaydetti.

Fabrikanın el değiştirme sürecine ilişkin konuşan Kara, “Devlette olduğumuz dönemlerde herhangi bir sorun yoktu. Daha sonra şeker politikaları nedeniyle fabrika özelleştirme yoluna gitti ve çiftçinin de hakları elinden alındı. Fiyat politikaları zaten bozuktu. Sonrasında fiyatlar yükselmeye başladı. Son üç yıldır fiyatlar iyiydi. Çiftçi, şeker pancarından güzel para kazanmaya başlamıştı. Ancak bu yıl yeniden ekime başladığımız andan itibaren sorunlar baş gösterdi” dedi.

Fabrikanın sahibi Yıldız Holding’in pancar kotasını Dişli Grubu’na sattığını duyurduğunu aktaran Kara, “Sakarya Şeker Fabrikası, 1953 yılından beri faaliyet gösteriyordu. Bu yıl ise bacası tütmüyor” ifadelerini kullandı.

150 BİN TON PANCARIN YARISI TESLİM EDİLDİ

Bu yıl sanayi tipi mısır fiyatlarının düşük olması nedeniyle birçok çiftçinin şeker pancarına yöneldiğini belirten Kara, “Normal şartlarda bu sürecin daha önceden netleşmesi gerekiyordu. Ancak hasada 3-4 gün kala bile şeker pancarının Niğde’ye nasıl taşınacağı konusunda belirsizlik devam ediyordu” diye konuştu.

Nakliye sorununun hasat döneminde de devam ettiğini belirten Kara, bir ay boyunca ürünlerini gönderemediklerini dile getirdi. Bölgede yaklaşık 150 bin ton pancar bulunduğunu aktaran Kara, “Şu anda bizi en çok zorlayan konu iklim şartları. Bunun yanında şeker fabrikasıyla ilgili eksiklikler de vardı. Nakliye sorunu çözülemedi. Bir ay boyunca hasadını yaptığımız ürünleri gönderemedik. Sürekli kamyonların geleceği, makinelerin çalışacağı yönünde bilgiler verildi. Ancak sonuçta mağdur duruma düştük” dedi.

Pancarların bozulmadan fabrikaya gönderilmesi için çaba gösterdiklerini söyleyen Kara, “Yaklaşık 150 bin ton pancar var. Şu ana kadar bunun yarısı teslim edildi, diğer yarısının teslimatı ise henüz tamamlanmadı” ifadelerini kullandı.

“15 ARALIK’A KADAR ÖDEME YAPILMAZSA EYLEM YAPABİLİRİZ”

Nakliye sorununun ardından çiftçinin bu kez ödeme sıkıntısıyla karşı karşıya kaldığını belirten Kara, üreticilerin yeni sezon hazırlıklarını yapabilmesi için alacaklarını tahsil etmesi gerektiğini söyledi. Tohum, gübre ve ilaç gibi temel ihtiyaçların çoğunlukla borçla karşılandığını vurgulayan Kara, Sakarya’da bu ürünleri peşin parayla alabilecek çiftçilerin oranının yüzde 5 civarında olduğunu kaydetti.

Ödemelerin 1 ve 15 Aralık tarihlerinde yapılacağının kendilerine söylendiğini ancak gecikmeler yaşandığını belirten Kara, çiftçinin faiz yükü altında kaldığını ifade etti.

Kara, “Çiftçi şu anda faiz yükü altında. Bu durum çiftçiyi çok daha kötü bir noktaya sürükleyecek” dedi.

Ödemelerin yapılmaması halinde yeniden eylem seçeneğini değerlendireceklerini belirten Kara, “15 Aralık’a kadar ödemelerimiz yapılmazsa yeniden traktör eylemi yapabiliriz” şeklinde konuştu.

“ÖNÜMÜZDEKİ YIL SAKARYA ÇİFTÇİSİ PANCAR EKMEYECEK”

Sakarya Şeker Fabrikası’nın yalnızca Adapazarı’na değil, ilin tamamına hizmet verdiğini belirten Kara, yaşanan süreçte çiftçilerin yeterli desteği göremediğini savundu. Adapazarı Ziraat Odası Başkanı dışında yanlarında kimseyi göremediklerini söyleyen Kara, fabrikanın kapanmasından dolayı büyük üzüntü yaşadıklarını dile getirdi.

Fabrikanın bölgedeki üretimden çekilmesinin gelecek yılın ekim kararlarını da etkileyeceğini belirten Kara, “Bu yıl tarımda bir canlanma yaşanmaya başlamıştı. Ancak fabrikanın Niğde’ye taşınması nedeniyle muhtemelen önümüzdeki yıl Sakarya çiftçisi pancar ekmeyecek” dedi.

MAZOT 100 LİRAYI GÖRDÜ, ÇİFTÇİ MALİYETLERLE BOĞUŞUYOR

Şeker pancarındaki sorunların yanı sıra tarımsal üretimdeki maliyet artışlarının da çiftçiyi zorladığını belirten Kara, akaryakıt fiyatlarındaki yükselişe dikkat çekti. Yaz aylarında 75-80 lira seviyesinde olan akaryakıtın 100 lirayı gördüğünü söyleyen Kara, bölgede sulamanın elektrik yerine mazotla çalışan sistemlerle yapıldığını ifade etti.

Gübre fiyatlarının da üreticinin bütçesini zorladığını belirten Kara, “Borçlarını ödeyebilmek için tarlasını satmak isteyen çiftçiler var. Çiftçi her geçen gün küçülüyor. İleriye doğru adım atamıyoruz, sürekli geriye gidiyoruz. Bu, çiftçiler açısından iyi bir süreç değil. Devletimizin sesimizi duymasını istiyoruz” diye konuştu.

SEL FELAKETLERİ DE ÜRETİCİYİ VURDU

Bölgede son bir ay içerisinde iki kez sel felaketi yaşandığını belirten Kara, doğal afetlerin de üreticinin kayıplarını artırdığını söyledi. Sel nedeniyle birçok çiftçinin ürününün zarar gördüğünü ifade eden Kara, “Bölgemizde son bir ay içerisinde iki kez sel felaketi yaşandı. Piyasa koşullarının yanı sıra doğal şartların getirdiği zorluklarla da mücadele ediyoruz. Çiftçilerin ürünleri telef oldu. Umut bağlayarak yetiştirdiğimiz mahsuller sel sularında kayboldu. Sakarya çiftçisi çok zor günler yaşıyor” ifadelerini kullandı.