Menemen'de festival harcamaları Sayıştay'a takıldı: 721 milyon TL'yi aşan olumsuz sonuç!

ŞİLAN KOCADAĞ / İZMİR GASTE-Menemen Belediyesinin 2025 yılı mali işlemlerini mercek altına alan Sayıştay denetimi, belediyenin harcama ve gelir yönetimine ilişkin çeşitli eksiklikleri ortaya çıkardı. Ekim 2026 tarihli denetim raporunda; tasarruf tedbirleriyle bağdaşmayan festival harcamaları, konser organizasyonlarında doğrudan temin yönteminin kapsamı, ihale yapılmadan kullandırılan belediye taşınmazları ve tahsilat işlemlerindeki aksaklıklar öne çıktı. Raporda ayrıca personel uygulamaları, mali kontrol mekanizmaları ve kamu alımlarına ilişkin tespitler de sıralandı.

Festival ve konser harcamalarına denetim uyarısı

Sayıştay raporunda, Menemen Belediyesinin düzenlediği iki festival kapsamında yapılan harcamaların Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne uygun olmadığı belirtildi. Tanıtım ve reklam giderlerinin yanı sıra sanatçı ücretleri, konaklama, ulaşım ve yeme-içme masraflarının karşılandığı organizasyonların, genelgede belirtilen uluslararası toplantı veya millî bayram istisnaları kapsamında değerlendirilemeyeceği ifade edildi.

Belediye yönetiminin, tespit edilen eksiklikler doğrultusunda sonraki işlemlerde mevzuata uygun hareket edileceğini bildirdiği aktarıldı. Konser organizasyonlarına yönelik incelemede de doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilen alımlar gündeme geldi. Rapora göre sanatçı temini için kullanılan bu yöntem kapsamında sahne kurulumu, ses ve ışık sistemleri, teknik ekipman ve konaklama hizmetleri de aynı firmadan alındı.

Sayıştay, farklı firmalardan temin edilebilecek hizmetlerin sanatçı alımıyla birleştirilmesini mevzuata uygun bulmadı. Raporda, sanatçı temini ile teknik ve organizasyon hizmetlerinin birbirinden ayrılması, diğer alımların ise tutarlarına uygun ihale yöntemleriyle gerçekleştirilmesi gerektiğine dikkat çekildi.

Belediyeye ait taşınmazlarda ihale eksikliği

Denetim raporunda yer alan önemli bulgulardan biri, belediyeye ait taşınmazların kullandırılma ve kiralanma süreçleri oldu. Bazı arazi, mesken, dükkân ve kahvehanelerin belediye meclisi veya encümen kararı alınmadan ve ihale yapılmadan işgaliye sözleşmeleri aracılığıyla kullandırıldığı tespit edildi.

Sayıştay, benzer bir eksikliğin 2022 yılı denetimlerinde de gündeme geldiğini, ancak 2025 yılı itibarıyla düzeltici bir işlem yapılmadığını kaydetti. Söz konusu taşınmazlardan sağlanan gelirlerin ecrimisil tahakkuku üzerinden elde edilmeye devam ettiği belirtildi.

Kira süresi sona eren bazı taşınmazların yeniden ihaleye çıkarılmadığı ve ecrimisil karşılığında kullandırılmayı sürdürdüğü de raporda yer aldı. Sayıştay, mevcut uygulamaların sonlandırılması ve taşınmazların mevzuatta öngörülen ihale süreçleri işletilerek kiraya verilmesi gerektiğini bildirdi.

Vergi gelirlerinde tahakkuk ve tahsilat sorunu

Belediyenin kamu gelirlerine ilişkin işlemlerinde de çeşitli uyumsuzluklar belirlendi. Çevre temizlik vergisi ve ilan-reklam vergisi mükelleflerine ilişkin kayıtlarla işyeri açma ruhsatı listelerinin birbiriyle örtüşmediği rapora yansıdı.

Ulusal bayram günlerinde çalışan bazı işyerlerinden tatil günlerinde çalışma ruhsatı harcının tahakkuk ve tahsil edilmediği, eğlence vergisi mükellefi olan bazı işletmeler için de gerekli işlemlerin gerçekleştirilmediği tespit edildi.

Bunun yanı sıra çevre temizlik vergisi gelirlerinden İzmir Büyükşehir Belediyesine aktarılması gereken payın zamanında ödenmediği belirtildi. Bulgular, mükellef kayıtlarının takibi ve belediye gelirlerinin tahsilatı konusunda giderilmesi gereken eksikliklere işaret etti.

Yatırım harcamalarında bir yılda yüzde 91,2 düşüş

Sayıştayın mali verilere ilişkin incelemesinde belediyenin bütçe büyüklüğü ve harcama kalemlerindeki değişimler de dikkat çekti. Rapora göre Menemen Belediyesinin 2025 yılı bütçesi 5 milyar 855 milyon TL olarak belirlendi. Yıl boyunca 3 milyar 610 milyon TL bütçe gideri yapılırken net bütçe gelirleri 3 milyar 613 milyon TL seviyesinde gerçekleşti.

En belirgin değişim ise sermaye giderlerinde yaşandı. 2024 yılında yaklaşık 1 milyar 348 milyon TL olan sermaye giderleri, 2025 yılında 118,7 milyon TL’ye düştü. Böylece bu kalemde yıllık bazda yüzde 91,2’lik gerileme kaydedildi.

Personel giderleri ise aynı dönemde yüzde 18,28 artışla 645,4 milyon TL’ye ulaştı. Sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderlerinde de yüzde 24,13’lük artış görüldü.

Faaliyet sonuçları tablosunda belediyenin giderleri 4 milyar 97 milyon TL, gelirleri ise 3 milyar 316 milyon TL olarak yer aldı. Enflasyon düzeltmesi de dikkate alındığında 2025 yılı olumsuz faaliyet sonucunun 721 milyon 29 bin TL olduğu belirtildi.

Personel işlemleri ve kamu alımlarında da bulgular sıralandı

Raporda, mali işlemlerin yanı sıra personel yönetimi ve iç kontrol süreçlerine ilişkin tespitlere de yer verildi. Sosyal denge sözleşmesinin süresi ve uygulanmasında mevzuata aykırılıklar bulunduğu, gerekli şartlar sağlanmadan atama yapıldığı kaydedildi.

Bazı harcamalarda harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevlerinin aynı kişide birleştiği belirtilirken, bu durumun harcama süreçlerindeki kontrol mekanizmasını zayıflattığına dikkat çekildi. İşçilerin birikmiş yıllık izinlerinin kullandırılmasına yönelik tedbirlerin alınmaması da raporda yer alan bulgular arasında sıralandı.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında sözleşme imzalanmadan ödeme yapılması, bazı alımlarda piyasa fiyat araştırmasının gerçekleştirilmemesi ve peyzaj malzemesi alımının istisna kapsamında ihalesiz yapılması da denetim kapsamında değerlendirildi.

Ayrıca parasal limitlerin altında kalmak amacıyla ihtiyaçların bölünerek temin edilmesi, bazı mal ve hizmet alımlarında teknik özelliklerin belirtilmemesi ve mevzuata uygun olmayan alacak temliknamelerinin kabul edilmesi raporda yer alan diğer tespitler oldu.

Sayıştay mali tabloları genel olarak güvenilir buldu

Raporda, mali rapor ve tablolara ilişkin denetim görüşünün dayanağını oluşturacak ayrı bir bulguya rastlanmadığı ve belediyenin mali raporlarının önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varıldığı belirtildi.

Bununla birlikte, denetim kapsamında sıralanan 23 bulgu; Menemen Belediyesinin harcama yöntemleri, taşınmazların kiralanması, vergi gelirlerinin tahsilatı, personel uygulamaları ve mali kontrol süreçlerinde mevzuata uygunluğun sağlanması gerektiğini ortaya koydu.