MEB'den 81 ile talimat: Kütüphane kafeler ve deneme kulüpleri mercek altında

Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü tarafından 81 ilin valiliğine gönderilen yazıda, Türkiye’de eğitim ve öğretim faaliyetlerinin devletin gözetim ve denetimi altında yürütülmesi gerektiği hatırlatıldı. Resmi, özel veya gönüllü kuruluşlar tarafından gerçekleştirilen eğitim faaliyetlerinin de ilgili mevzuat kapsamında Bakanlığın denetimine tabi olduğu belirtildi.

Bu kapsamda il ve ilçe milli eğitim müdürlüklerinin koordinasyonunda saha taramalarının gerçekleştirilmesi istendi. Ekiplerin kendi sorumluluk alanlarında cadde ve sokakları inceleyerek, görünürde farklı bir ticari hizmet sunmasına rağmen fiilen öğrencilere eğitim desteği veren işletmeleri tespit etmesi planlanıyor.

Kütüphane kafe ve deneme kulüpleri incelenecek

Denetimlerin özellikle “kütüphane”, “kütüphane istasyonu”, “kafe”, “kütüphane kafe” ve “deneme kulübü” gibi isimlerle faaliyet gösteren işletmelere yoğunlaşması bekleniyor. Ancak bu isimleri taşıyan her işletmenin otomatik olarak yaptırım kapsamına alınması söz konusu değil.

Asıl inceleme konusu, işletmenin fiilen eğitim ve öğretim faaliyeti yürütüp yürütmediği olacak. Tabela veya resmi faaliyet alanı farklı olsa bile öğrencilere ders, etüt, deneme sınavı ya da benzeri eğitim hizmetleri sunulduğunun belirlenmesi halinde durum tespit tutanağı düzenlenecek. İncelemelerde işletmelerin internet ve dijital platformlardaki faaliyetlerinin de dikkate alınması planlanıyor.

Ruhsatsız eğitim faaliyetine ağır yaptırım

Bakanlığın yazısında 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamındaki yaptırımlara da dikkat çekildi. Kurum açma izni ve çalışma ruhsatı bulunmadan eğitim ve öğretim faaliyeti yürüttüğü tespit edilen kişi veya işletmelere brüt asgari ücretin 20 katı tutarında idari para cezası uygulanabilecek.

Bunun yanında ruhsatsız eğitim faaliyetinin kesinleşmesi halinde söz konusu işletmelerin valilikler tarafından kapatılması da gündeme gelecek. Böylece yalnızca para cezası uygulanması değil, mevzuata aykırı faaliyet gösteren işletmelerin faaliyetlerinin sona erdirilmesi de mümkün olacak.

Denetim sonuçları 1 Kasım’a kadar bildirilecek

81 ilde gerçekleştirilecek saha çalışmalarının sonuçlarının Bakanlığa iletilmesi için de tarih belirlendi. İl ve ilçe milli eğitim müdürlükleri tarafından yapılacak tespitlerin daha önce illere gönderilen durum tespit raporu formatına göre hazırlanması istendi.

Saha taramalarından elde edilen sonuçların 1 Kasım 2026 tarihine kadar Milli Eğitim Bakanlığına bildirilmesi planlanıyor. Böylece Bakanlık, Türkiye genelinde hangi işletmelerin eğitim faaliyeti yürüttüğünü ve bunlardan hangilerinin gerekli izin ve ruhsatlara sahip olduğunu daha kapsamlı şekilde değerlendirecek.

Amaç izinsiz eğitim faaliyetlerini tespit etmek

Bakanlığın çalışmasının temelinde, eğitim hizmetlerinin gerekli izin ve denetim mekanizmaları dışında yürütülmesinin önüne geçilmesi bulunuyor. Özellikle öğrencilerin yoğun olarak kullandığı kütüphane kafe ve deneme kulübü gibi işletmelerin eğitim hizmeti sunup sunmadığının belirlenmesi amaçlanıyor.

Bu nedenle yalnızca işletmenin adının veya tabelasının ne olduğuna bakılmayacak. Faaliyetin içeriği, öğrencilere sunulan hizmetler ve eğitim amacı taşıyan uygulamalar birlikte değerlendirilecek. Mevzuata uygun şekilde yalnızca çalışma alanı, kütüphane veya sosyal hizmet sunan işletmelerle izinsiz eğitim faaliyeti yürüten yerler arasındaki ayrım da bu denetimler sonucunda ortaya konulacak.