Ege hazır giyimde ihracat artışı KOBİ'leri kurtarmadı: Sipariş bulmak değil, kârlı üretmek sorun

GAMZE ESKİKÖY- Ege hazır giyim sektöründe ihracat ağustos ayında yükseliş gösterse de sektörün geneline ilişkin toparlanma beklentileri henüz güçlenmiş değil. Ege Giyim Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Yasin Akçakaya, İzmir Gaste’nin sorularını yanıtlayarak sektörün üretim, ihracat, markalaşma ve finansman gündemine ilişkin gazetemize özel değerlendirmelerde bulundu.

Ağustos ihracatı arttı, 8 aylık toplam yerinde saydı

Sektörün mevcut durumuna ilişkin değerlendirmelerde bulunan Akçakaya, “Ege hazır giyim sektörü tasarım, kalite ve esnek üretim açısından güçlü bir birikime sahip. Ancak bugün firmalarımız artan üretim maliyetleri, finansman yükü ve siparişlerdeki baskı nedeniyle zorlanıyor. Özellikle KOBİ’ler için sorun yalnızca sipariş bulmak değil; alınan siparişi rekabetçi bir fiyatla ve kârlı biçimde üretebilmek. Ege Hazırgiyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği verilerine göre Ağustos 2026’da ihracatımız, geçen yılın aynı ayına kıyasla %13 artarak yaklaşık 112 milyon dolara ulaştı. Bu sevindirici bir gelişme. Ancak Ocak–Ağustos toplamı yaklaşık 873 milyon dolarla geçen yılın aynı dönemine çok yakın. Dolayısıyla tek bir aydaki artışı sektör genelinde kalıcı bir toparlanma olarak değerlendirmek için erken” dedi.

“Büyük üreticilerin performansı artışa katkı sağlıyor”

Ağustos ayındaki ihracat artışının sektörün tüm firmalarına aynı ölçüde yansımadığını belirten Akçakaya, “Büyük üreticilerimizin performansı bu artışa önemli katkı sağlıyor. KOBİ’lerimiz ise maliyet ve finansman baskısı altında rekabet gücünü korumaya çalışıyor. Yeni pazarlara açılmak, tasarım ve katma değeri artırmak, dijital teknolojileri üretime uyarlamak önemli. Bunları yapabilmek için firmalarımızın önce üretim kapasitesini ve nitelikli çalışanlarını koruyabilmesi gerekiyor” diye konuştu.

“Markalaşmada potansiyel var, finansman engeli sürüyor”

Ege hazır giyim sektörünün markalaşma sürecini de değerlendiren Akçakaya, “Ege’de uluslararası markalara koleksiyon hazırlayan, ürün geliştiren ve üretimin her aşamasında ciddi bilgi birikimine sahip firmalarımız var. Bu firmalar yalnızca sipariş üreten tedarikçiler değil; tasarım, kalite ve sürdürülebilir üretim konusunda markalara katkı sunan iş ortakları. Kendi markalarımızı büyütmek için de güçlü bir temelimiz var. Ancak uluslararası bir marka yaratmak, iyi bir ürün üretmekten çok daha fazlasını gerektiriyor. Tasarımın yanında pazarlama, satış kanalları, dağıtım ağı ve uzun vadeli finansman gerekiyor”şeklinde konuştu.

“Firma ayakta kalmaya çalışıyor”

Sektörün son otuz yılda çeşitli ekonomik krizlerden geçtiğini ifade eden Akçakaya, “Bugün de birçok firma ayakta kalma mücadelesi verirken markalaşmaya yeterli kaynak ayıramıyor. Ege’den çıkan başarılı markalarımız var; fakat bu alanda potansiyelimizin karşılığına ulaştığımızı söyleyemeyiz. Firma sayısının arttığına ilişkin doğrulanmış bir veri olmadan rakamsal bir değerlendirme yapmak da doğru olmaz. Nitelikli insan kaynağı bu süreçte belirleyici. Bölgemizdeki üniversiteler ve mesleki eğitim kurumları önemli bir imkân sunuyor. EGSD olarak biz de farklı düzeylerde eğitim veren kurumlarla iş birliklerimizi sürdürüyoruz. KOBİ’lerin erişebileceği, tasarım ve markalaşma yatırımlarını uzun vadede destekleyen programlara ihtiyaç var” diye konuştu.

Sektörün önceliği: Üretim ve istihdam kapasitesini korumak

Sektörün önümüzdeki dönemde kamudan en acil beklentisinin ne olduğuna ilişkin de değerlendirmede bulunan Akçakaya, üretim ve istihdam kapasitesinin korunmasını öncelik olarak gösterdi. Hazır giyimin emek yoğun yapısına ve kadın istihdamındaki önemine dikkat çeken Akçakaya, sözlerini şöyle noktaladı:

“Önceliğimiz, üretim ve istihdam kapasitemizi korumak. Hazır giyim emek yoğun bir sektör; kadın istihdamı açısından da büyük önem taşıyor. Siparişini kaybeden bir firmanın yetişmiş çalışanlarını koruması zorlaşıyor. Kapanan bir işletmenin, dağılan bir üretim ekibinin ve kaybedilen müşterinin yerini yeniden doldurmak ise kolay değil. Kamudan öncelikli beklentimiz, istihdamı koruyan ve ihracatçı üreticinin finansmana erişimini kolaylaştıran hedefli bir destek programı. İşletme sermayesi ihtiyacına uygun finansman sağlanması, Kredi Garanti Fonu imkânlarının kullanımının kolaylaştırılması ve istihdam yükünü hafifletecek desteklerin devreye alınması gerekiyor. Bu destekler hazırlanırken KOBİ’lerin koşulları da gözetilmeli. Sektörün dijitalleşmesi, sürdürülebilir üretime geçmesi ve markalaşması gerektiğini hepimiz biliyoruz. Fakat bir işletme günlük üretimini finanse etmekte zorlanırken bu alanlara uzun vadeli yatırım yapamıyor. Üretim gücümüzü ve çalışanlarımızı koruyacak koşulları sağlarsak dönüşümü de hızlandırabiliriz”.