HABAŞ faciası sonrasında CHP'den denetim çıkışı
İzmir Aliağa'da HABAŞ Demir Çelik fabrikasında yaşanan faciaya ilişkin açıklamalarda bulunan CHP heyeti, denetimsizliğe dikkat çekti. Heyette yer alan CHP Grup Başkanvekili Sarı ise 'Alınmayan tedbirler, mış gibi yapılan uygulamalar ve kağıt üzerindeki denetlemeler uygulamadaki hataları beraberinde getiriyor' dedi.
Hayriye Gülperi TİBİN – İzmir’in Aliağa ilçesinde yer alan HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda yaşanan patlama gündemdeki yerini koruyor. Yapılan son açıklamalara göre 17 kişinin hayatını kaybettiği olaya ilişkin 11 kişi göz altına alındı. Yaşananlar üzerine Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) tarafından oluşturulan heyet, alana giderek incelemeler gerçekleştirdi. Sonrasında ise basın açıklaması yapıldı.
Burada ilk olarak söz alan CHP Grup Başkanvekili Serkan Sarı, yaşananlar üzerinden iktidarı hedef alarak, “Bugün iktidar sahipleri bakanlarıyla buradalar ama iş işten geçtikten sonra buradalar. Yetkili bakanlar kazalar yaşanmadan önce bölgeye gelip yerinde incelemeler yapması ve bu kazaların olmaması için mücadele etmesi gerekiyor. Bakanlar sürecin takipçisiyiz diyerek bu kazayı olağanlaştırmaya çalışıyorlar” dedi.
Sarı: Olağan olmayan bir süreç yaşıyoruz
Sarı, konuşmasının devamında şu ifadeleri kullandı:
“Bugün olağan olmayan bir süreç yaşıyoruz. Bugün 17 canımızı yitirdik. Biz bunlar yaşanmasın istiyoruz. HABAŞ’la ilgili rapor hazırlamaya başladık. Sicilin kötü olduğunu gördük. 2022 yılında 129 işgücü kaybı olan kaza yaşanmış. Alınan tedbirlerle azaldığını düşünürüz, bu bir uyarıdır, iktidar erkleri yaptırımları uygulamış ve azaldığını düşünürsünüz ama 2025 yılında 129 olan kaza sayısı 229’a çıkmış. Yüzde 55 artmış durumda.
Alınmayan tedbirler, mış gibi yapılan uygulamalar ve kağıt üzerindeki denetlemeler uygulamadaki hataları beraberinde getiriyor. Çalışma Bakanı, Enerji Bakanı, Sağlık Bakanı, İzmir Valiliği, Cumhurbaşkanı açıklama yaptı ama 5 açıklama birbirinden farklı. 24 saat içinde 5 yetkin isim 5 farklı açıklama yaptı. Günün kurtarmak için mücadele eden bir iktidardan bahsediyoruz.
Biz burada emekçinin hakkını savunuyoruz. İşvereni korumak için yapılan mücadeleler bir sonraki ölümlerin önünü açacaktır. Bu fabrikada dünden bugüne her yıl neredeyse bir ölüm vakasıyla karşı karşıya kalmış. Fabrikanın işletme sahibi burada iş kazansında vefat etmiş. Kendisini koruyamayan bir işletmeden bahsediyoruz. Oğlu işletmeye devam ediyor. Oğlu da geçen sene Kocaeli’nde fabrikada patlamadan dolayı vefat edenlerden dolayı 4 yıl 10 ay ceza almış. 1 yıl 9 ay işten uzaklaştırılmış ve bu işletmeler hala denetimsiz.
Bu Cuma günü burada bir vefat olmuş. 3 ay önce yine bu fabrikada can kaybı olmuş. 3 hafta içinde 3. Kaza. Şu anda gördüğünüz gibi işletme faaliyetlerine devam ediyor. Herhangi bir tedbir alınmış değil. Bugün geldiğimiz noktada emekçiler tedbirsizliğin bedelini ödüyor.
Dün burada bir emekçi kardeşimiz, ‘bize sahip çıkmıyorsunuz’ diyerek kendisini yaktı. Bir insanın kendisini yakması ne kadar güç bir şey olduğunu biliyor musunuz? İnsanlar burada çaresiz.
İşletme sahibi karlılığını arttırmak için işçilerin çıkışlarını verip sonra yeniden başlatıyor. Çalışma Bakanı ise kazayı meşrulaştırmaya çalışıyor. Sendika temsilcileri nerede? Bu işçilerin haklarını savunmak için, alınmayan güvenlikleri için ne yapıyorlar? Sendika yetkililerini emekçiye sahip çıkmaya davet ediyorum.”
TBMM’yi göreve davet ediyoruz
Konuyla ilgili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne çağrıda bulunan Sarı, şunları söyledi:
“Neredeyse tebrik edecekler. Bugüne kadar denetlemediğiniz denetçilerin sorumluluğu nerede? Bakan alınmayan tedbirlerden dolayı istifa edecek mi? Bu ülkede bir bakanın işini yapamadığı için sorumluluk aldığını görmek istiyoruz. Buradan Külliyeye sesleniyoruz, bakanın affını mı isteyeceksin yoksa kendisi mi istifa edecek? Burada sorumluluk alın.
6 ay içerisinde bin 700’e yakın vefattan bahsediyoruz. Bunlar sizin göz yumduğunuz cinayetlerdir. Siz göz yumduğunuz için oluyor. Bu iş kazasının sorumluluğunun bedelini birinin ödemesi gerekiyor. Vinç operatörüne yıkmaya çalışıyorlar. Bu bir iş kazası değil. Bu vincin bakımı ne zaman yapıldı? Kopan vincin bakım esnasında olduğunu söylüyorlar, o zaman neden tedbir alınmadı? Bu kaza neden önlenmedi.
Bugün meclise bu konuyla ilgili araştırma önergesi sunduk. TBMM’yi göreve davet ediyoruz. Gelin destek olun. Bugün bir milat olsun. İş cinayetlerinin son günü olsun” ifadelerine yer verdi.”
Polat: İstifa ederek Türkiye’de bir yol açabilirsiniz
CHP İzmir Milletvekili Mahir Polat ise partisinin işçinin yanında olacağını vurguladı. Ayrıca işçilerin yaşadığı ağır maddi zorluklara da dikkat çeken Polat, şunları söyledi:
“Siyasal hesabı yöneticilerin vermediği yerlerde yas tutmaya devam edeceğiz. İşçiler bugün açlık sınırında yaşamaya mahkumken diğer yandan canlarını korumaya çalışıyorlar. Devlet, devlet gibi davranmıyor. Devlet sorumluluk almadığı sürece işçinin iş güvenliğini patronun insafına bıraktığı zaman bunları yaşamaya devam edeceğiz.
CHP işçinin yanında olacak. Mecliste getirdiğimiz yasalara hayır diyorlar. Onlar iş güvenliğinden yana yasa getirsinler, biz evet diyeceğiz. Bu fabrikada ne kadar çok insanı heba ettiklerini görmüyorlar. Her yıl burada ölümler oluyor. Para hırsı bu kadar mı gözünüzü bürüdü? Kar hırsı ile yanıyorlar.
İnsanlar cenazelerini teşhis etmeye çalışırken burada ek vardiya koyarak çalışmaya devam etmeye çalışıyorlar. Bu da vicdanımızı ağrıtıyor Bakan Işıkhan’a bir çağrı yapıyorum. Buradaki 17 insanın vebali sizin boynunuzda. İstifa ederek Türkiye’de bir yol açabilirsiniz. Daha güvenli bir iş yaşamının yolunu açabilirsiniz. Ama o erdem sizde var mı bilmiyorum.”
Şevkin: Çocuklar iş cinayetine kurban gitmiş
CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin ise yaşananlara ilişkin şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye’de ölüm facialarının artık kanıksandığı bir sürece girdik. 17 emekçimizi kaybettiğimiz HABAŞ’ın önündeyiz. Böyle bir acılı günde bunların altını çizmezsek bu acılar yaşanmaya devam ediyor. Buna iş kazası dememiz mümkün değil. Bu bir iş cinayetidir. Alınması gereken önlemlerin alınmadığı, yapılması gereken denetimlerin yapılmadığı ortada.
Bu iş yerinde her geçen gün ölümlü kazaların ve yaralanmaların arttığı bir süreç yaşanmış. Devlet erkanı buraya gelip başsağlığı dileklerini iletip geçip gidiyor. Unutmamak gerekiyor ki bu insanlar ölmeden önce, emekçiler yaşarken alınması gereken önlemlerin alınmasıyla yükümlü işverenin bu sorumluluğu taşıması önem taşıyor.
İş kazalarının önlenmesi bir maliyet olarak düşünülemez. Hiçbir şey insan yaşamından daha değerli değildir. Bu iş cinayetlerinin önüne geçmenin en önemli unsuru devlet mekanizmalarının denetimler ve iş verenin önlemleri almasıdır. Bunun paha biçilmez bir yanı vardır. Yaşam hakkı emekçiler için vazgeçilmez bir insan hakkıdır.
Biz artık madenlerde, fabrikalarda ölümleri taziyelerle geçiştirilmesinden bıktık. Yeter artık. Önlem alınsın. 2026 yılın ilk 6 ayında bin 736 iş cinayeti yaşanmış. Bunun 66’sı çocuk. Çocuklar iş cinayetine kurban gitmiş. Daha ne kadar kurban verilecek? Devlet görevlilerinin iş sağlığını sağlamak üzere önlemler alması gerekiyor.”
Bakmadan Geçme