Depremin üzerinden yıllar geçti, sorunlar çözülmedi: 'Bekleyen konutları tamamlayın'

Hayriye Gülperi TİBİN – İzmir Depremzedeleri ve Dayanışma Derneği, 30 Ekim İzmir Depremi’nin 6’ncı yıl dönümü dolayısıyla anma programı düzenledi. Bayraklı Deprem Anıtı’nda düzenlenen programa İZDEDA Başkanı Haydar Özkan, DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, Zafer Partisi İzmir İl Başkanı Sinan Bezircilioğlu, İzmir Tabipler Odası Yönetim Kurulu Üyesi Seha Yüksel, İzmir Kent Konseyi Başkanı Özgür Topaç, DEVA Partisi İzmir İl Başkanı Muhammet Yılmaz, YENİ Partisi Bayraklı İlçe Başkanı Münir Demir ve depremzede aileler katıldı.

Burada açıklamalarda bulunan İZDEDA Başkanı Özkan, “Altı yıl önce bugün, birkaç saniye içinde hayatlarımız değişti. Evler yıkıldı, aileler parçalandı, anneler evlatsız, evlatlar annesiz ve babasız kaldı. Kimi sevdiklerine ulaşabilmek için enkaz başında saatlerce bekledi, kimi bir daha hiç kavuşamayacağı yakınlarının haberini bekledi. O gün yalnızca binalar yıkılmadı. Hayaller, hatıralar, ailelerin gelecek planları da enkaz altında kaldı” ifadelerini kullandı.

Özkan: İnsanlar evlerine kavuşmayı bekliyor

Konuşmasının devamında depremzede ailelerin barınma sorununa dikkat çeken Özkan, şunları söyledi:

“Depremde evlerini kaybeden bazı vatandaşlarımız, yeniden yapılacak evlerine kavuşmayı beklerken hayatlarını kaybetti. Bir gün yuvalarına döneceklerini, yeniden mahallelerinde yaşayacaklarını umut ettiler. Fakat o günleri göremediler. Bugün onların da adını, hatırasını ve yarım kalan umutlarını unutmamalıyız. Altı yıldır mahallesine, evine, okuluna kavuşmayı bekleyen ailelerimiz var. Çocuklar büyüdü, hayatlar değişti. İnsanlar yalnızca evlerini değil; komşularını, sokaklarını, alıştıkları yaşamı kaybetti. Üstelik bu bekleyişin ekonomik yükü de her geçen gün ağırlaşıyor. Yükselen kiralar, yetersiz kalan kira yardımları ve geçim sıkıntısı depremzedelerimizi eziyor. İnsanlar bir yandan evlerine kavuşmayı beklerken diğer yandan hayatlarını sürdürebilmek için mücadele ediyor.”

Depremzede Hak Takip Masası kurulmasını talep ediyoruz

Özkan, depremzedeler olarak taleplerini açıkladığı konuşmasında şu ifadeleri kullandı:

“Biz bugün yalnızca acılarımızı anlatmak için değil, bu acıların bir daha yaşanmaması ve geride kalanların daha fazla mağdur edilmemesi için de konuşuyoruz. Depremi engelleyemeyiz. Ancak bilimsel planlama, güvenli yapılaşma, etkin denetim ve hazırlıkla yıkımın felakete dönüşmesini önleyebiliriz. Marmara’dan Van’a, Elazığ’dan İzmir’e ve 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerine kadar yaşadığımız her felaket bize bunu gösterdi. İzmir’de hâlâ başlamayan inşaatlar, sözleşmelere rağmen ek ücret talepleri, yarım kalan projeler ve iskân sorunları var. Vatandaşlarımız haklarını ararken uzun sürecek hukuki mücadelelerin endişesini taşıyor. Bu nedenle depremzedelerin hukuki ve teknik destek alabileceği, ilgili kurumlara ulaşabileceği ve başvurularının sonuçlarını takip edebileceği bir Depremzede Hak Takip Masası kurulmasını talep ediyoruz. Konutların tamamlanması için de dört açık talebimiz var; Dünya Bankası kredisinde iki yıllık ödemesiz dönem sağlanmalı; müteahhitlerin bu kredi modelinden uzaklaşmasını önlemek ve inşaatların aksamamasını sağlamak için hak ediş ödemeleri hızlandırılmalı; günümüzün inşaat maliyetleri dikkate alınarak kredi miktarı artırılmalı; belediyelerde ruhsat işlemleri hızlandırılmalı, deprem nedeniyle yeniden yapılacak konutlar sıradan projeler gibi değerlendirilmemeli, güvenlikten taviz vermeden öncelikli bir işleyiş oluşturulmalı.”

Depremzedeleri yalnızca yıl dönümlerinde hatırlamayın

Özkan, konuşmasını şöyle noktaladı:

“Bunlar ayrıcalık değil, altı yıldır bekleyen insanların hayatlarını yeniden kurabilmeleri için gerekli adımlardır. Buradan bütün yetkililere çağrımızdır: Kaybettiğimiz canları anmak kadar, geride kalanların sorunlarını çözmek de sorumluluğumuzdur. Depremzedeleri yalnızca yıl dönümlerinde hatırlamayın. Bekleyen konutları tamamlayın, ekonomik yüklerini hafifletin ve haklarını koruyacak mekanizmaları hayata geçirin. İZDEDA olarak 30 Ekim 2020’den bu yana bu mücadelenin içindeyiz. Bizim için bu mücadele bir siyasi mesele değil, insan hayatı ve hak mücadelesidir. Bugün burada kaybettiğimiz 117 canımızın hatırası önünde saygıyla eğiliyoruz. Bir daha aynı acıları yaşamamak, kaybettiklerimizi unutmamak ve geride kalanları yalnız bırakmamak zorundayız. Unutursak kaybederiz; hazırlanırsak güçleniriz. Kaybettiğimiz canlarımızı rahmetle anıyor, ailelerine sabır diliyoruz. Unutmadık. Unutmayacağız. Unutturmayacağız.”

Babacan: Rant gözlüklerinizi kenara atın

Özkan’ın ardından söz alan Babacan ise şunları söyledi:

“6 yıl sonra da hala burada bazı problemlerin devam ediyor olması, bazı sorunların çözülmemiş olması bizi çok üzdü. Ateş düştüğü yeri yakıyor, o acıyı yaşamayınca anlamak da anlatmak da kolay değil. Ancak şu olsa, bütün bu olanlar, 6 yıl önce yaşadığımız deprem ders olsa ve ileriye doğru gerçekten sağlam tedbirler alınsa belki bir nebze de olsa acılar hafifleyecek

Ülkemiz deprem ülkesi. Türkiye’nin pek çok ili her an büyük depremlerle karşı karşıya kalabilir. Çok hızlı davranmak gerekir çünkü deprem öldürmüyor tedbirsizlik öldürüyor. Usulüne yönetmeliğe uygun yapılmayan binalar öldürüyor. Kaza geliyorum demiyor ama deprem geliyorum diyor. Onun için bugünden tezi yok yapılması gerekenlerin ertelenmemesi lazım. Adaletin hızlı işlemesi lazım. Adaletin acele etmesi lazım. İtiraflar hak sahipleriyle müteahhit arasında olabilir, belediyeyle ya da devlet kurumlarıyla vatandaşlar arasında olabilir ancak geciken adale, adalet değil. Mesele depremse bunu binadan ibaret görenler deprem olunca rant gözlüğünü takanlara tekrar sesleniyorum. Rant gözlüklerinizi atın kenara, önce insan, önce adalet deyin. Gerisi olur. Acı büyük. Kaybettiğimiz tüm vatandaşlarımıza rahmet, acılı ailelere başsağlığı diliyorum. Allah sabır versin inşallah. Ama buradaki feryadın biraz olsun dinmesi insanların yüreğine su serpilmesi için de önce adalet dememiz gerekiyor.”