500 bin sosyal konutta yeni adım: İstanbul'daki 15 bin kiralık konut için teslim tarihi açıklandı

Dar gelirli vatandaşların uygun koşullarda konuta erişimini kolaylaştırmak ve özellikle İstanbul’daki yüksek kira fiyatlarının dengelenmesine katkı sağlamak amacıyla hazırlanan sosyal konut projesinde yeni aşamaya geçildi. 81 ili kapsayan 500 bin sosyal konut projesinin yanı sıra İstanbul için özel olarak planlanan 15 bin kiralık sosyal konut uygulaması da gündemin önemli başlıkları arasında yer alıyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un son açıklamasıyla birlikte İstanbul’daki kiralık konutlar için beklenen teslim takvimi de netlik kazandı. Bakan Kurum, ilk konutların eylül ayı içerisinde vatandaşlara teslim edilmeye başlanacağını duyurdu.

İstanbul’da 15 bin kiralık sosyal konut hayata geçirilecek

İstanbul’daki uygulama, Türkiye’de ilk kez bu kapsamda hayata geçirilecek kiralık sosyal konut modeli olması açısından önem taşıyor. Proje kapsamında Anadolu ve Avrupa yakasında toplam 15 bin konutun kiralık olarak vatandaşların kullanımına sunulması planlanıyor.

Uygulamanın temel hedeflerinden biri, yüksek kira bedelleri nedeniyle barınma maliyeti giderek artan dar gelirli vatandaşlara daha uygun fiyatlarla konut imkanı sağlamak. Bunun yanında İstanbul’da kira fiyatları üzerindeki baskının azaltılması ve kentsel dönüşüm süreçlerinin de desteklenmesi amaçlanıyor.

Bakan Kurum, projenin yalnızca konut sağlama amacı taşımadığını, aynı zamanda İstanbul’daki kira enflasyonunu aşağı çekmeye yönelik önemli bir adım olduğunu belirtti. Konutların tamamlanmasıyla birlikte sistemin ilerleyen dönemde farklı büyükşehirlerde de uygulanmasının gündeme gelmesi bekleniyor.

İlk kiralık konutların teslimi eylül ayında

Projenin en çok merak edilen konusu olan teslim tarihi de Bakan Kurum’un açıklamasıyla netleşti. Kurum, İstanbul’daki kiralık sosyal konutların bir bölümünün tamamlandığını ve ilk konutların eylül ayı içerisinde teslim edileceğini açıkladı.

Böylece vatandaşların aylarca beklediği kiralık sosyal konut uygulamasında fiili süreç de başlamış olacak. İlk teslimlerin ardından diğer konutların da tamamlanma durumuna göre kademeli şekilde kullanıma sunulması planlanıyor.

Ancak eylül ayında teslim edilecek konutların tamamının 15 bin konutun tamamını temsil etmediği belirtiliyor. İlk aşamada hazır hale gelen konutların vatandaşlara verilmesi, kalan konutların ise proje takvimine göre devreye alınması bekleniyor.

Kiralık konutların şartları Kabine sonrası açıklanacak

Konutların ne zaman teslim edileceğinin açıklanmasının ardından gözler şimdi başvuru şartlarına çevrildi. Bakan Kurum, kiralık sosyal konutlara ilişkin şartların Kabine toplantısında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a sunulacağını ve ardından kamuoyuna açıklanacağını bildirdi.

Bu nedenle şu aşamada başvuru yapacak vatandaşların yaş, gelir, ikamet ve diğer kriterlere ilişkin resmi şartları beklemesi gerekiyor. Başvuruların hangi platform üzerinden alınacağı, kimlerin öncelikli olacağı ve hak sahiplerinin nasıl belirleneceği de yapılacak açıklamaların ardından kesinlik kazanacak.

Özellikle dar gelirli aileler, emekliler, engelliler ve kentsel dönüşüm nedeniyle konut ihtiyacı bulunan vatandaşların projeye ilişkin açıklamaları yakından takip etmesi bekleniyor.

Kiralar piyasa fiyatlarının altında olacak

Kiralık sosyal konut modelinin en dikkat çeken yönlerinden biri de konutların piyasa rayicinin altında kiraya verilmesi. Bakanlık tarafından daha önce yapılan açıklamalarda, kira bedellerinin bölgedeki mevcut piyasa fiyatlarının yaklaşık yarısı seviyesinde tutulmasının hedeflendiği belirtilmişti.

Bu model, özellikle İstanbul’un yüksek kira seviyelerine sahip bölgelerinde yaşayan dar gelirli vatandaşlar açısından önemli bir avantaj oluşturabilir. Örneğin belirli bir bölgede piyasa koşullarında 30 bin lira seviyesinde kira ödeniyorsa, sosyal konut modeli kapsamında bunun yaklaşık yarısı seviyesinde bir bedel uygulanması hedefleniyor.

Ancak kesin kira tutarlarının konutun bulunduğu bölge, büyüklüğü ve diğer şartlara göre nasıl belirleneceği henüz açıklanmış değil. Bu nedenle vatandaşların sosyal medyada veya farklı platformlarda paylaşılan kesin olmayan kira rakamlarına itibar etmemesi gerekiyor.

Konutlar belirli süreyle kiralanacak

İstanbul’daki sosyal kiralık konut uygulamasında konutların belirli süreli kiralama modeliyle vatandaşlara sunulması planlanıyor. Daha önce paylaşılan proje detaylarında kiralama süresinin üç yıl olması öngörülmüştü.

Modelin amacı, konutların uzun yıllar boyunca aynı kişide kalmasını sağlamak yerine ihtiyaç sahibi vatandaşların belirli dönemlerde uygun fiyatlı konuta erişimini mümkün hale getirmek. Böylece sistemin farklı dönemlerde daha fazla haneye ulaşması hedefleniyor.

Konutların yönetim, bakım ve işletme süreçlerinin ise TOKİ tarafından yürütülmesi planlanıyor. Uygulamanın nasıl işleyeceğine ilişkin nihai ayrıntılar, açıklanacak başvuru şartlarıyla birlikte kesinleşecek.

500 bin sosyal konut projesinde teslimler 2027’de başlayacak

İstanbul’daki 15 bin kiralık konut, 81 ili kapsayan 500 bin sosyal konut projesinden ayrı olarak değerlendirilen özel bir uygulama niteliği taşıyor. Yüzyılın Konut Projesi kapsamında ise Türkiye genelinde 500 bin sosyal konut inşa edilmesi planlanıyor.

Resmi proje takvimine göre 500 bin sosyal konut için başvurular 2025 yılının sonunda tamamlandı. Hak sahibi belirleme kuraları da gerçekleştirildi. Konutların teslimlerine ise 2027 yılı mart ayı itibarıyla başlanması planlanıyor.

Proje kapsamında 200 bin adet 80 metrekarelik 2+1, 150 bin adet 65 metrekarelik 2+1 ve 150 bin adet 55 metrekarelik 1+1 konut inşa edilmesi öngörülüyor. Konutların yüzde 10 peşinat ve 240 aya varan vade seçenekleriyle satışa sunulması planlanıyor.

İstanbul’daki kiralık model farklı bir uygulama olacak

500 bin konutluk satış projesiyle İstanbul’daki 15 bin kiralık konut uygulaması birbirinden farklı özellikler taşıyor. 500 bin sosyal konut projesinde vatandaşların konut sahibi olması hedeflenirken, İstanbul’daki kiralık modelde uygun fiyatlı konuta erişim ön plana çıkıyor.

Bu nedenle İstanbul’daki 15 bin konut için başvuru yapmayı düşünen vatandaşların satış projesinin şartlarıyla kiralık sosyal konut şartlarını birbirine karıştırmaması gerekiyor. Kiralık konutların hak sahipliği, kira bedelleri, süre ve başvuru kriterleri ayrıca açıklanacak.

İstanbul’da kira fiyatlarını düşürmesi hedefleniyor

Kiralık sosyal konut projesinin uzun vadeli hedeflerinden biri de İstanbul’daki kira fiyatlarının dengelenmesine katkı sağlamak. Kentte son yıllarda artan konut talebi ve sınırlı arz, özellikle dar ve orta gelirli vatandaşların barınma maliyetlerini önemli ölçüde yükseltti.

Kamu eliyle uygun fiyatlı konut arzının artırılmasıyla birlikte piyasadaki kiralık konut seçeneklerinin çoğaltılması ve fiyat baskısının azaltılması amaçlanıyor. Projenin ilk etapta İstanbul’da uygulanmasının ardından elde edilecek sonuçlara göre benzer modellerin başka büyükşehirlerde de gündeme gelmesi bekleniyor.

Gözler şimdi Kabine toplantısında

İstanbul’da 15 bin kiralık sosyal konut için ilk teslimlerin eylül ayında başlayacağının açıklanmasının ardından vatandaşların gözü şimdi başvuru şartlarına çevrildi. Bakan Kurum, şartların Kabine’ye sunulacağını ve ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından kamuoyuna açıklanacağını belirtti.

Bu açıklamayla birlikte başvuru sürecinin de şekillenmesi bekleniyor. Kimlerin öncelikli olacağı, gelir ve ikamet kriterleri, kira bedellerinin nasıl hesaplanacağı ve hak sahiplerinin hangi yöntemle belirleneceği önümüzdeki açıklamalarla netleşecek. İlk teslimlerin eylül ayında yapılmasıyla birlikte İstanbul’daki sosyal kiralık konut uygulamasında yeni bir dönem de başlamış olacak.